Thiền chính là hiện tại giản đơn.

**dienthoai** · 19-02-2012, 08:18 PM

Thiền là...tìm thấy Người Yêu mình trong giòng nước rực ngời của đại dương, tìm thấy Người Yêu mình trong con suối sủi bọt, tìm thấy Người Yêu mình trong ao nước in trời, tìm thấy Người Yêu mình trong thung lũng mây cao, tìm thấy Người Yêu mình trong cơn khói trời chiều, trong thôn xóm hoàng hôn, trong ngọn cây trắc bá, trong cổ thụ lâu đời, trong bụi cây ôm đất, trong cành lá cheo leo, trong cánh đồng nuôi chim, trong hải ngạn sóng vỗ, trong rặng dương đùa gió, trong bóng chiều mây phủ, trên dòng nước buổi chiều, dưới bóng sao, trong đêm thâu, trong ánh trăng, trong sự tĩnh mịch trước bình minh, trong tiếng ru cây lá, trong tiếng chim kêu buổi sáng…

Hãy thử tưởng tượng về chuyến đi một mình, đến nơi chân trời lạ. Hãy thử hình dung về một khoảnh khắc mà ta có thể giũ bỏ sạch sẽ mọi lấn cấn vướng bận. Lúc đó, một mình, giữa thiên nhiên, xin hãy mở cuốn sách của Krishnamurti ra.

"Bây giờ là mùa xuân, mặt đất thật tươi vui, từ thung lũng những ngọn núi vươn lên xanh mát và ngọn cao nhất mới sung sức làm sao trong dáng uy nghi bất biến! Những chú sóc bé con chạy hối hả trên đường, những ngọn lá lấp lánh trong ánh nắng… Dù không phải là lãng tử hay thi nhân, ta vẫn nẩy sinh được một tình yêu rộng lớn, một tâm từ trước cái đẹp tuyệt vời này"…

Đó là những dòng nhật ký đề ngày Chủ nhật, 24 tháng tư năm 1983 của Krishnamurti. Nơi mà Krishnamurti nhận ra những dấu hiệu của mùa xuân và tụng ca những đường nét thiên nhiên đẹp đẽ ấy chính là vùng thung lũng Ojai (California, Mỹ), nơi ông sống những năm tháng cuối đời. Khi viết những dòng này, Krishnamurti đã 87 tuổi (ông mất năm 1986).

Gọi là nhật ký nhưng thực tế Krishnamurti không viết mà đọc vào một máy thu băng. Công việc đọc vào máy thu được thực hiện vào mỗi buổi sớm, trong một căn phòng yên tĩnh. Khi đọc, mọi sự vật và sự việc như một thước phim quay chậm hiện ra trước mắt Krishnamurti, và ông phổ vào đó tình cảm của mình. Một tình yêu thương cuộc đời nồng nàn hơn bao giờ hết.

Và, hơn bao giờ hết, Krishnamurti muốn truyền trao tư tưởng của mình lại cho mọi người một cách chân phương, sáng rõ, êm dịu nhất. Chẳng hạn Krishnamurti nói về thiền:

"Ngôn từ, câu chú, cách tự ru ngủ, những thứ thuốc ảo tưởng ấy không phải là thiền định. Thiền phải được diễn ra ngoài ý chí của ta. Thiền xuất hiện trong thanh vắng của ban đêm, khi đột nhiên ta thức dậy, trí óc đang nghỉ ngơi. Thiền phải xảy ra lặng lẽ như con rắn lẫn với bụi cỏ cao xanh rì trong ánh sáng mát rượi ban mai. Thiền phải trồi lên từ bề sâu của trí óc. Thiền không phải là thành tựu. Thiền không gồm những phương pháp, những hệ thống hay luyện tập. Thiền bắt đầu khi bạn ngưng so sánh và dứt bặt cái sự trở thành với không trở thành. Như con ong rù rì trong tùm lá, cũng thế là tiếng thì thào của thiền định" (Thứ sáu, 22 tháng 4 năm 1984).

Có thể cách nói về thiền của Krishnamurti sẽ khiến nhiều người tranh cãi. Nhưng Krishnamurti nói ra trải nghiệm của mình không nhằm tranh biện với ai. Và càng đọc Krishnamurti (không chỉ ở tập sách này) ta càng xác quyết được một điều: hãy cứ sống thật nhân từ, hãy cứ tận trung với cảm quan của mình thì ta sẽ trở nên đẹp đẽ. Sự đẹp đẽ này không so sánh như nghệ sĩ hay thiền sư, mà theo nghĩa một con người sống động nhất.

Cũng chính vì ý nghĩa "sống như một con người" mà Henry Miller, trong lời giới thiệu cho cuốn Tự do đầu tiên và cuối cùng của Krishnamurti đã viết: "Ông không bao giờ muốn chúng ta coi ông như là một bậc đạo sư, một bậc thầy, mà chỉ muốn là một con người, với tất cả ý nghĩa đơn giản thông thường của hiện thể".

Trở lại với ý niệm sống như một con người, trong Nhật ký cuối cùng, chúng ta thấy không ít lần Krishnamurti nói về sự tha hóa, tàn ác của con người. Con người đã không còn biết yêu thương nhau.

Và Krishnamurti cho rằng sở dĩ con người trở nên ác với nhau là bởi không biết yêu thiên nhiên: "Từ lúc khai thiên lập địa tới giờ, con người không ngừng tàn sát lẫn nhau. Nếu chúng ta có thể lập một tương quan mật thiết với thiên nhiên, với cây cối, với bụi bờ, với khóm hoa ngọn cỏ và với những áng mây, thì chúng ta sẽ chẳng còn muốn giết một ai vì bất cứ một lý do nào nữa" (Thứ sáu, 25 tháng 2 năm 1983).

Hãy cứ thật khoan thai, thoải mái mà đọc Nhật ký cuối cùng, cuốn sách cuối cùng của Krishnamurti. Có những trang sách được cấu trúc như một cuộc giải đáp của Krishnamurti với một nhân vật tưởng tượng. Nhưng, có lẽ nên đừng nghĩ lời giải đã là chân lý. Những cuộc trò chuyện đơn giản chỉ là khơi dậy ý thức và niềm yêu sống. Và sống là sống động như thiên nhiên hay sống như một người hiền.

(Tự do đầu tiên và cuối cùng - Krisnamurti)

**dienthoai** · 20-02-2012, 08:20 PM

" Có nôm là vì cá - đặng cá hãy quên nôm
Có dò là vì thỏ - đặng thỏ hãy quên dò
Có lời là vì ý - đặng ý hãy quên lời
Ta tìm đâu người biết quên lời
Hầu cùng nhau đàm luận ?"

"… Hư không là bà mẹ có khả năng dung chứa mọi tạo vật, hữu hình cũng như hữu tình… là bản chất có tính phổ quát trong vũ trụ… bởi lẽ khi đón nhận vạn vật, bà mẹ ấy chẳng bao giờ đánh mất bản chất bao dung của mình".

....Hư tĩnh, điềm đạm và vô vi là con đường trở về cái gốc hư không thuần phác và bản nhiên của vạn vật . Hư tĩnh, điềm đạm, nhu thuận và vô vi đòi hỏi sự hướng tâm về bản tánh tự nhiên, tạo ra sự chuyển biến nội tại, một bước đột phá về mặt nhận thức.

Triết thuyết của Đạo gia hướng con người trở về với bản tánh của mình. Thực tế, bản tánh thiên chân của chúng ta vẫn hằng tồn tại, chỉ bị mê mờ khuất lấp bởi dục vọng, ảo tưởng và bao nỗi lo toan trong cuộc sống bề bộn đời thường. Bên cạnh đó, sự phát triển liên tục và ồ ạt của các hình thức khái niệm, ngôn từ trí xảo cũng là chướng ngại rất lớn đối với kẻ học Đạo...

Khi mặt trời lên cao nhất cũng là lúc nó sắp ngã bóng, nước sông đạt đến đỉnh triều cường cũng là lúc mực nước bắt đầu hạ xuống; khi hoa nở rực rỡ nhất là lúc hoa sắp tàn, quả chín mùi là quả sắp rụng. Vạn vật tiêu trưởng, thịnh suy theo cơ chế tuần hoàn, góp phần duy trì sự quân bình trong vũ trụ này. Xét theo lẽ đó, phản phục và quân bình vốn là hai động thái của cùng một nguyên lý . "Phù vật vân vân…, các phục quy kỳ căn". Sự đời có hợp ắt có tan, tan rồi lại hợp; vạn vật được sinh ra, tràn khắp rồi cũng trở về với cội gốc của chúng. Vũ trụ không ngừng biến động nhưng chưa bao giờ mất đi tính quân bình của nó.

.....loạn trị, thịnh suy, tồn vong, đắc thất là lẽ thường - lẽ biến thiên tất yếu của Tạo hóa. Nhìn thấu bản chất nội tại của cuộc sống thông qua những động thái biến chuyển liên tục của sự vật, Đạo gia tìm thấy ở luật Phản phục một tiềm năng đáng lạc quan. Phản phục tái lập sự quân bình, quá trình đó mang đến cho ta niềm hy vọng về một vận hội mới, tươi sáng và tốt đẹp hơn.

...kẻ học Đạo cần có nhận thức siêu việt vượt lên trên mọi hiện tượng sống chết, hợp tan, được mất, v.v…, vận dụng chỗ diệu dụng của hư không trong tâm để lặng lẽ hợp nhất với Đạo. Trang Tử viết: "… Từ cái hư không của tâm thần mà phát ra ánh sáng; cái phúc lạc ở cả trong sự hư tĩnh của tâm thần…". Phàm kẻ nào cố chấp, cứ khư khư bám giữ thiên kiến và tín điều trong tâm trí, kẻ ấy tự đánh mất khả năng tiếp thu những tri thức mới. Với cái tâm hư tĩnh, chúng ta sẽ học được cách sống an lạc và tự tại trong thế giới phù ảo và đầy biến động này.

.... Con người chỉ có thể nhận thức một cách sáng suốt khi tâm hồn không bị xao động bởi vọng tưởng và tình thức - một tâm hồn bình an tựa như mặt nước phẳng lặng, như mặt gương trong ngần . Hãy bước ra khỏi phòng, nhìn ngắm một sự vật nào đó trong thiên nhiên: hoa cỏ, cây cối, chim chóc, côn trùng, đất đá, v.v… Bạn hãy ngồi xuống bên cạnh nó, mở lòng ra để nhìn ngắm nó. Hãy quan sát đời sống và cung cách phản ứng của nó, cảm nhận sự sống nơi nó, không phân tích, không xét nét. Điều cốt yếu không phải là bạn biết gì về nó mà chính là nó gợi lên điều gì bên trong lòng bạn.

Thừa nhận sự bất toàn của con người là bước khởi đầu tốt lành trên con đường tìm về nhịp sống quân bình. Thực tế, con người không thể có được sự toàn hảo khi trong lòng còn chất chứa tham dục, tư tâm và thiên kiến. Chúng ta không nên cưỡng cầu, nóng vội và manh động khi đối mặt với các vấn đề trong cuộc sống. Hãy mở rộng tấm lòng và dành đủ thời gian để đón nhận thực tại. Hãy kiên nhẫn chờ đợi; dòng chảy của sự sống biết cách tự điều chỉnh để đưa bạn về nhịp sống quân bình. Khi ấy, bạn sẽ tìm thấy câu trả lời và giải pháp thích hợp.

ĐẠO - NGUYÊN LÝ SỐNG HÒA HỢP VÀ QUÂN BÌNH
Tác giả: C. Alexander Simpkins & Annellen Simpkins
Biên dịch: Thanh Chân