Nhơn: Nhân: Nguyên do, cái cớ, bởi vì, do đó. Duyên: cái bổ trợ cho cái nhân thành cái quả.

Td: Gieo hột lúa xuống đất, hột lúa nẩy mầm mọc lên cây lúa, ra bông, kết quả cho hột lúa. Hột lúa là Nhơn, tức là cái nguyên do chánh. Muốn cho hột lúa nẩy mầm thì phải có các yếu tố phụ như: nước làm cho đất ẩm, ánh sáng mặt trời, sự chăm sóc không cho sâu rầy phá hại,.... Các yếu tố phụ đó là Duyên. Có Nhơn, có Duyên mới có kết quả. Vậy: Nhơn duyên là những yếu tố bổ trợ cho cái Nhân thành cái Quả.

Theo Phật giáo, Nhơn duyên là cái nguyên do chánh.

Thập nhị Nhơn duyên là 12 cái nguyên do chánh, cái nầy sinh ra cái kia, cái kia sanh ra cái nọ, đi giáp một vòng tròn, để giải thích về sự luân hồi chuyển kiếp

I
NHƠN DUYÊN sanh ra cõi đời, có mười hai pháp, hằng chuyền níu nhau mãi, do đó chúng sanh mới có, mới khổ, và rồi sau khi, có khổ là tấn hóa hay tiêu diệt.
Vô minh sanh ra hành,
Hành sanh ra thức,
Thức sanh ra danh sắc,
Danh sắc sanh ra lục nhập,
Lục nhập sanh ra xúc,
Xúc sanh ra thọ,
Thọ sanh ra ái,
Ái sanh ra thủ,
Thủ sanh ra hữu,
Hữu sanh ra sanh,
Sanh sanh ra tử.
Tử trở lại vô minh mà luân hồi quanh quẩn chịu khổ nhọc.
 Vô minh là không sáng hay là chưa có biết, cũng là cảnh võ trụ, từ khi chưa có tứ đại và chúng sanh, ta không thể biết được. Vô minh sanh ra hành. Hành là nước, đất, lửa, gió chuyển xoay, thành quả địa cầu rung động và thay đổi.
 Hành sanh ra thức: Thức là cái biết, cái sống của chúng sanh.
 Thức sanh ra danh sắc: Danh sắc, là tên gọi và sắc thân.
 Danh sắc sanh ra lục nhập: Lục nhập là sắc, thinh, hương, vị, xúc, pháp nơi ngoài, thức trong xúc đối tượng sanh mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý.
 Lục nhập sanh ra xúc: Xúc là sự xúc đối, xúc động, cảm xúc, xúc giác, xúc tiếp, của giữa căn và trần.
 Xúc sanh ra thọ: Thọ là ưa chịu, là thức do căn mà nhiễm trần.
 Thọ sanh ra ái: Ái là thương yêu tríu mến, lục trần, lục căn và chúng sanh các pháp.
 Ái sanh ra thủ: Thủ là cất lấy giữ gìn.
 Thủ sanh ra hữu: Hữu là có, cho là thiệt, có hoài hoài.
 Hữu sanh ra sanh: Sanh là sanh sản, nảy nở, chế biến tạo thêm.
 Sanh sanh ra tử: Tử là thay đổi chết mất tàn, tiêu, không không diệt bỏ, tan hoại.
Sau đó chúng sanh trở lại nữa, quanh quẩn trong bao nhiêu công việc, lay quay chịu khổ nhọc mà không công. Đành sống trong chiêm bao hình bóng, ban đêm lo sợ, chẳng biết đi đâu, ở đâu ra sao. Cũng như cá cạn ở ao không đường lui tới, mặc cho may rủi tôi mọi cho quỉ ma vậy.